Được biết, khi còn nhỏ, ông sáng ý, học giỏi nhưng nhà nghèo, trường huyện xa nhà, có những hôm học cả buổi chiều
Danh y này cũng không được chính quyền địa phương hài lòng, chẳng những phải chữa bệnh che giấu mà còn bị khép vào tội mê tín dị đoan, lừa gạt để lấy tiền tài dân. Ông nói đây là tài sản của người ta, mình chỉ tiếp quản và tạm dùng nhà để làm việc. Thơ ông đánh dấu những phấn đấu, những chịu đựng thử thách của đời ông… Thơ lưu giữ những ấn tượng lịch sử tổ quốc trong hai cuộc kháng chiến, những cử chỉ sâu sắc về tình dân tộc, nghĩa đồng bào, tình quốc tế.
Tại đây, ông làm mướn nhật được 7 đồng Đông Dương một tháng, ông chỉ dám dùng 3 đồng, còn 4 đồng gửi về nuôi mẹ, nuôi em. Từ khi nghỉ hưu, ông viết nhiều hơn và hay hơn.
Nhưng với các con ông, họ hiểu rằng bác mẹ đã để lại cho họ một tài sản khôn xiết quý đó là sự thủy chung, là sự quan hoài đến con cái, là giữ gìn và bảo đảm hạnh phúc gia đình, là đức độ và sự khoan dung, là chí công vô tư lự, là gìn giữ sự trong lành và liêm khiết trong cuộc sống cũng như suốt đời tận tụy với công việc.
Năm 1997, ông đã cho ra đời tập thơ "Cánh chim trên những dặm đường". Sau đó cán bộ trên đã về ít lại người phụ trách và họ đã không bắt người trong hoàng tộc nữa vì vậy uy tín của chính quyền cách mệnh mới thành lập đối với tôn thất vẫn được giữ vững và bảo đảm.
Cũng may ngay năm 1945, ông được Tỉnh ủy Hải Dương cử đi học lớp chính trị do Trung ương mở tại trụ sở Hội Tam Điểm (đã giải thể) gần ga Hàng Cỏ, Hà Nội do Bác Hồ và các đồng chí Trường Chinh, Phạm Văn Đồng và Võ Nguyên Giáp trực tiếp giảng bài. Nào cháu An còn ở chơi với bác không hay lại về quê rồi, nà Khánh đi thực tập chưa, nhắc nó giữ giàng sức khỏe để còn làm việc lâu dài.
Vì thế cho đến khi ông được Bộ trưởng rút về Hà Nội, những tài sản nơi ông làm việc ở Sứ quán vẫn còn nguyên lành, không bị thất thoát gì. Tưởng nhớ đến một cán bộ Công an giáp, tận tụy với công việc. Hà Nội, tháng 8/2013. Năm 1979, khi chiến tranh biên thuỳ phía Bắc nổ ra, ông lại được điều động lên các tỉnh biên cương lãnh đạo Lực lượng Công an làm nhiệm vụ đảm bảo an ninh chính trị và thứ tự an toàn tầng lớp ở các tỉnh biên cương, trong đó có nhiệm vụ trao trả tù binh của cả hai bên.
Lúc đó tôi cũng tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh và sau khi giải phóng hoàn toàn miền Nam, đơn vị tôi đóng quân tại quân trường Quang Trung, Gò Vấp. Cũng may là trong thời kỳ chống Pháp và được cử ở lại chỉ đạo trong vùng bị tạm chiếm nên ông phải xông xáo và tìm mọi cách vượt qua.
Khi ông được điều sang giúp giang sơn bạn mới được giải phóng, với cương vị là Trưởng đoàn chuyên gia an ninh. Không theo nghiệp văn, nhưng thơ vẫn lẵng đẵng theo Viễn Chi trên mọi chặng đời. Trưa đến các học sinh khác thì cơm đùm, cơm bọc còn ông chỉ có mấy củ khoai lang mẹ ông luộc cho mang đi để ăn trừ bữa.
Tuy chữa không khỏi vì bệnh tình của con đã quá nặng, nhưng sau đó, ông vẫn đứng ra bảo lãnh và giới thiệu nhà châm cứu với Bộ Y tế và Viện Nghiên cứu đông y. Không biết có phải vì đứa em này hay vì cái tâm, cái đức mà ông đã giúp cho đời những danh y, thầy thuốc và nhiều giáo sư, bác sĩ giỏi có chuyên môn cao.
Thi sĩ Vũ Quần Phương viết sau khi đọc tập thơ của ông: "Viễn Chi phát lộ khiếu thư tuổi thiếu thời, nhưng Viễn Chi không theo đường văn chương. Với gia đình, ông rất đỗi quan tâm. Hay vì những chiêm nghiệm việc đời sâu sắc
Đó là vào những năm đầu mới thống nhất đất nước một nhà châm cứu vừa tốt nghiệp ở Trung Quốc về nhưng nghề châm cứu chưa được lưu hành ở nước ta nên không được trọng dụng.
Tương tự có một lương y quê ở Vĩnh Phú chuyên chữa bệnh bằng phương pháp bấm huyệt. Tuốt luốt tài sản của Đại sứ quán Thái Lan đều được ông cho khóa và niêm phong cẩn thận. Suốt 55 năm một chặng đường, cuộc đời của ông thanh sạch chẳng vàng son. Nhiều cán bộ chiến sĩ kể cả chuyên gia của ta sang giúp bạn đã bị bọn tàn quân sát hại, nhưng với ông và đoàn của ông không ai bị thương vong gì tuy mọi người vẫn phải bám sát địa phương, vẫn phải đi khảo sát, soát và trợ giúp bạn ở các tỉnh.
Ông đã can thiệp kịp thời, lúc đầu ông đưa con lên trên ấy chữa sau đó ông tạo điều kiện để đưa danh y này về Hà Nội chữa bệnh cho con ông và chữa cho vợ một đồng chí cán bộ cao cấp khác. Ảnh trích từ cuốn Hồi ký 55 năm một chặng đường của tác giả Viễn Chi. Tất nhiên để lãnh đạo một sơn hà còn non trẻ lại chưa có kinh nghiệm nên cũng có nhiều thắc mắc muốn hỏi Bác và Bác bao giờ cũng trả lời rành rọt, rõ ràng.
Kể từ đó, vị lương y này làm ăn lặng, không những thế còn truyền nghề lại cho nhiều thế hệ sau. Nhà châm cứu đó rất may được người ta giới thiệu với ông. Đó là những bài học cho các con, các cháu của ông học tập, noi theo.
Nhà tôi có một người em không may bị di chứng viêm não khi mới tròn ba tháng tuổi nên bị thua, ông bà đã chạy ngược chạy xuôi để tìm thầy chữa chạy cho nó nhưng vẫn không thay được số trời.
Trước khi giã biệt cõi đời, ông gọi các con lại và cho mỗi người một quyển thơ do ông sáng tác đã được Nhà xuất bản Công an dân chúng ấn hành và nói rằng, cuộc thế ông không có tài sản nào đáng giá, ông chỉ có tập thơ nhỏ để tặng người thân và bạn yêu thơ (lời tựa của tác giả tập thơ “Cánh chim trên những dặm đường”).
Thứ trưởng Viễn Chi gặp cán bộ dự Chiến dịch Hồ Chí Minh, tháng 3/1975. Ông được Bộ trưởng giao nhiệm vụ bám trụ Hà Nội để lãnh đạo lực lượng an ninh, cảnh sát, công an vũ trang đảm bảo an ninh chính trị và thứ tự an toàn tầng lớp cũng như tài sản của Nhà nước và của quần chúng khi Hà Nội bị ném bom.
Hay vì ông đã trở lại như buổi đầu đời, tâm tình hồn nhiên, ý tưởng cởi mở, tình cảm chân thực"… Vũ Quần Phương lại nhận xét: "Viễn Chi rất yêu đời, mẫn cảm, tinh tế, biết trân trọng cái đẹp của ngày thường, của thiên nhiên tạo vật…”. Tuy không thạo chèo đò nhưng ông vẫn chủ động lái để đưa mọi người qua sông.
Ông không cho phép ai được lấy bất kỳ một thứ gì của Sứ quán. Đây là một chuyện không có thật, vì thế các bạn phải khôn cùng thận trọng tránh bắt oan người ngay".
Tôi xin trích một đoạn trong bài "tâm can" của ông để thay lời kết: …"Nay đã đi qua một chặng đường Tấm lòng thảnh thơi, nhẹ hành trang! Ước như ai đó, cày xong ruộng Nằm khểnh bên trâu, hóng gió đàn!" … (Trong tập thơ “Cánh chim trên những dặm đường” của tác giả Viễn Chi).
Vợ con ông và cả cơ quan đi sơ tán, một mình ông đã ăn, ở tại ngay phòng làm việc (15 Trần Bình Trọng, Hoàn Kiếm, Hà Nội) suốt thời gian giặc ném bom để trực tiếp lãnh đạo Công an bảo vệ an ninh chính trị và thứ tự an toàn xã hội cho Thủ đô trong Chiến dịch 12 đêm ngày - Trận "Điện Biên Phủ trên không".
Sau khi nghe tuốt vụ việc, ông nghĩ ngay đến thời kỳ đầu cách mệnh Tháng Tám, khi đó ta mới thành lập chính quyền cách mạng và chính quyền còn non trẻ, nhiều cán bộ ta còn rất bỡ ngỡ, chưa hiểu biết nhiều về công tác quản lý và lãnh đạo giang san.
Khi miền Nam mới được phóng thích, ông lại được Bộ trưởng giao nhiệm vụ với nhân cách là đặc phái viên của Bộ trưởng vào giúp Sài Gòn - Gia Định. Lựu đang có mang phải chú ý giữ gìn sức khỏe
Năm 1980, dù đang bận trăm công nghìn việc ở nước bạn, ông vẫn liền gửi thư về gia đình nhắc nhỏm vợ con từng ly từng tý: nào cháu Phương Lan còn nhỏ, cha mẹ cháu lại đang bận công việc và thẳng thớm đi công tác nên bà và các chú phải thương yêu cháu.
Khi mới 16 tuổi, ông đã theo cậu vào Hội An làm việc. Cũng trong năm 1972, khi đến bờ sông Bến Hải để sang huyện Triệu Phong làm việc, lúc đó đoàn tìm được đò nhưng không có lái đò và mọi người trong đoàn không ai biết lái. Nếu đẻ con trai nên đặt tên là Trần Quốc Dũng và nếu con gái đặt tên là Trần Thị Lan Hương.
Thêm nữa, lại sắp đến giờ kì cọ của máy bay địch, thế là ông đã chủ động lái đò đưa mọi người qua sông an toàn. Tháng 9/1972, ông lại được điều động ra Hà Nội sau khi Nixon tuyên bố sẽ đưa miền Bắc Việt Nam quay trở về thời kỳ đồ đá. Nước các bạn vẫn đang là một quốc gia phong kiến do vậy khi các thành viên trong hoàng cung chuyện trò với nhau, lính cận vệ hoàng tộc chẳng thể đến gần mà nghe họ nói chuyện được.
Sau khi giảng bài xong, bao giờ Bác Hồ cũng hỏi xem mọi người có hiểu không và có ai có thắc mắc gì không để Bác giảng giải. Trước khi qua đời, ông đã dặn dò: “Từ khi bác mẹ lấy nhau, bố đi hoạt động cách mạng rất ít thời gian ở nhà, khi sơn hà giải phóng, bố lại nhận nhiệm vụ giúp bạn khi nước bạn đang gặp khó khăn nhằm ổn định chính trị, người có công đầu trong việc nuôi nấng và dạy bảo các con là mẹ, cho nên các con phải quan tâm, coi ngó, giúp đỡ mẹ chu đáo nhất là những khi trái gió trở trời”.
Những dòng đầu trang 115 trong hồi ký 55 năm một chặng đường, ông viết: "Thật hú vía vì đò vừa qua bên kia sông, cả đoàn cũng vừa vào hầm ẩn nấp thì tàu bay Mỹ ập tới và chúng không phát hiện được ta". Ảnh chụp 10/10/1990. Thế Thạch vào Nam chữa bệnh, Minh đã xin phép cơ quan để vào cùng em chưa? Nhớ phải được cơ quan đồng ý mới đi được. Ông tham dự hoạt động cách mạng, trở nên một chiến sĩ dạn dày kinh nghiệm đương đầu.
Sau khi nghe diễn đạt về phương pháp chữa bệnh, ông đã đưa nhà châm cứu về nhà trực tiếp chữa bệnh cho con. Thỉnh thoảng lên thăm ông tại nơi làm việc ở Đại Sứ quán Thái Lan (hết thảy viên chức Đại sứ quán đã rút về nước sau khi chính quyền Sài Gòn sụp đổ) đóng trên đường Nguyễn Văn Trỗi.
Sinh tiền, ngoài công tác nghiệp vụ, ông còn rất yêu thơ và hay làm thơ. Chắc chính trong thời gian này, ông đã học được cách lái đò. Một tấm gương sáng về sự thanh liêm, giản dị, khiêm tốn - Một số những việc ông đã làm mà mọi người chưa biết đến. Ở đây cũng vậy, do đó ông đã khoan thai nói: "Các bạn phải thận trọng, cân nhắc và nghiên cứu kỹ phong tục tập quán.
Các bạn vừa mới giành được chính quyền nên chưa có kinh nghiệm. Đoàn Chuyên gia An ninh Việt Nam được phong danh hiệu Anh hùng LLVTND (Đoàn K79), ông Viễn Chi đứng thứ ba từ trái qua. Thế là nhà châm cứu này được mở một phòng châm cứu, từ đây mới được nức danh và trở thành Anh hùng Lao động vì đã cứu chữa được nhiều người bằng phương pháp châm cứu.
Một lần, có một vụ án, mà một cán bộ lãnh đạo cao cấp của nước bạn quyết định bắt một người trong hoàng gia nhưng cán bộ dưới quyền còn đang đắn đo chưa dám quyết nên đã sang hỏi quan điểm ông vì biết ông là Trưởng đoàn chuyên gia an ninh của Việt Nam.
Tôi viết bài này để hoài tưởng tới ông, một người cha, người thầy, người đồng chí mẫu mực của gia đình.
No comments:
Post a Comment